Başkent Ankara, 78 Temmuz’da düzenlenecek 36. NATO zirvesi ne zaman sayılı günler kala tarihinin en kapsamlı dönüşümlerinden birini yaşıyor. 1959’da Dwight Eisenhower’ın ziyaretinden bu yana birçok uluslararası buluşmaya ev sahipliği yapan şehir, bu kez güvenlik ve lojistik hazırlıkların gölgesinde adeta yeniden inşa ediliyor. Yollar baştan aşağı yenileniyor, binalar boyanıyor, havalimanı büyük uçaklara uygun hale getiriliyor. Ancak tüm bu çalışmalar, şehir sakinleri arasında hem memnuniyet hem de belirsizlik yaratıyor. Kimileri “keşke hep böyle olsa” derken, kimileri “halk için değil, misafirler için yapılıyor” diye eleştiriyor. Peki bu hummalı hazırlık sürecinde neler değişiyor? İşte zirve öncesi başkentin bilinmeyen yüzü.

Asfalt ve Çizgiler: Yollar Nasıl Değişti?

Ankara’da NATO hazırlıklarının en görünür ayağı yol çalışmaları. Çankaya’daki Öğretmenler Caddesi’nin 2026 Nisan ayındaki görüntüsüyle bugünkü hali kıyaslandığında fark çarpıcı. Eski çukurlar, yıpranmış asfalt ve silik çizgiler yerini pürüzsüz siyah zemine ve canlı sarı-beyaz şeritlere bırakmış. Özellikle protokol yolu olarak bilinen ana arterler adeta birer pist gibi düzenlendi. Büyükşehir Belediyesi ekipleri rögar kapaklarını yolla hemzemin hale getiriyor, mazgalları yeniliyor.

Sokaktaki vatandaşın tepkisi ise ikiye bölünmüş durumda. Bir taksici “Arabalara ön takım dayandıramıyorduk, iyi ki NATO şeyi oldu” diyerek memnuniyetini gizlemezken, başka bir sürücü “Yapılan yatırımların NATO dolayısıyla değil halk için yapılmasını isterdim” sözleriyle bu durumun geçiciliğine vurgu yapıyor. Sosyal medyada ise mizah eksik olmuyor; “Her sene bekliyoruz Trump’ı, yolları yapsınlar” paylaşımları gündem oluyor.

Ankara Büyükşehir Belediyesi önce çalışmaların zirveye özel olmadığını savunsa da gelen eleştiriler üzerine “yol gösterici” bulduğunu açıkladı. Sonuçta başkentliler yıllardır yapılmayan asfaltın bir haftada serildiğini görünce durumu ironik bir minnetle karşılıyor.

Güvenlik Önlemleri: Hangi Yollar Kapanıyor, Yasaklar Neler?

Zirve boyunca ulaşım en çok merak edilen konu. Ankara Valiliği 28 Haziran’dan 10 Temmuz’a kadar eylem yasağı ilan etti. 55 bini aşkın güvenlik personeli görev yapacak. Özellikle Beştepe’deki Cumhurbaşkanlığı Külliyesi civarı ve konaklama bölgesi Çankaya-Söğütözü hattı sıkı denetim altında. İletişim Başkanlığı’nın hazırladığı interaktif haritaya göre, kapalı yollar kırmızıyla, konvoy güzergâhları turuncuyla işaretlenmiş. Protokol yolunun kenarlarına çekilen paneller, en çok tepki toplayan uygulama oldu.

Esnaf “Dükkânımızın önü kafese döndü, yaya geçişi bile riskli” diyor. Bir işletme sahibi “5-6 gün değil, 35 gündür buradayız, nasıl ödeyeceğiz borçları?” diyerek isyan ediyor. Valilik, uluslararası zirvelerde standart olan bu tedbirlerin günlük yaşamı aksatmaması için alternatif yolların oluşturulduğunu, metroların iki istasyon hariç çalışacağını ve yayalara kısıtlama olmadığını duyurdu. Buna rağmen sosyal medyada “sokağa çıkma yasağı olacak” dedikoduları yayılınca Dezenformasyonla Mücadele Merkezi devreye girip yalanladı. Yine de birçok Ankaralı endişeli: “Sincan’dan Ulus’a nasıl gideceğim?” sorusu havada asılı. Kamu personelinin izinli olması, bazı özel şirketlerin uzaktan çalışmaya geçmesi trafiği rahatlatabilir; ancak özellikle taksi ve dolmuş şoförleri kazanç kaybından korkuyor.

Diplomatik Trafiğin Kalbi: Etimesgut Havalimanı Yenilendi

Zirve için Ankara’ya gelecek devlet başkanlarına özel olarak Etimesgut’taki eski askeri havalimanı baştan yaratıldı. 1930’lardan beri Türk Hava Kurumu ve TSK’ya hizmet veren tesis, 2025 sonlarında başlayan tadilatla büyük bir dönüşüm geçirdi. Pistler, ABD Başkanı’nın uçağı Air Force One dahil geniş gövdeli uçakların inişine uygun hale getirildi. Şeref salonu tamamen yenilendi. Hedef, konukların Beştepe’ye kısa sürede ulaşmasını sağlamak ve şehir trafiğine yük bindirmemek.

Görsel: Wikimedia Commons (Wikimedia Commons) · Public domain

Ancak bu hamle de eleştirilerden nasibini aldı. Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Şehir Plancıları Odası Ankara Şubesi, kamu kaynaklarının israf edildiğini savundu. Vatandaşın bir kısmı “Memleket için yapılan işin kötüsü olmaz” derken, başka bir kesim “Keşke sonrasında halka açık olsa” diyor. Şu an için sadece liderlerin kullanacağı havalimanının, zirve sonrası akıbeti belirsiz. Esenboğa ise diğer delegasyonlara hizmet verecek.

Esnaf, Yasaklar ve “Kafes” Tartışması

Yol kenarlarındaki paneller, başkentin en büyük mağduriyet hikâyesine dönüştü. Bir nalbur dükkânı sahibi “Bina boyandı, ama bariyerlerle bizi kapattılar; 3 gün çalışamazsam 600 lira kaybım olur” diyor. Başka bir esnaf “Benim dükkân görünmez oldu, müşteri gelmiyor” diye dert yanıyor. Valilik ise iş yerlerine tazminat ödenmeyeceğini açıkladı. Bu tutum, Hollanda’daki bir NATO zirvesinde esnafın zararlarının karşılanması talebini akıllara getirdi. Ankara’daki işletmelerin durumu ise belirsiz.

Buna rağmen şehirde farklı sesler de var. Bazı esnaf, “Türkiye gücünü göstersin, liderler gelsin” diyerek gurur duyuyor. Bir işletmeci “Dünyaya kapımız açık, işlerimiz belki hareketlenir” umudunda. Ancak genel hava, hazırlıkların kısa vadeli sıkıntı yaratacağı yönünde.

Protestolar ve Sembolik Direniş

NATO karşıtlığı Ankara sokaklarında sloganlara yansımış durumda. “NATO defol bu memleket bizim” yazıları hâlâ duvarlarda. Zirve öncesi düzenlenen eylemlerde Vietnam Kasabı olarak anılan Kerry’nin hazırlık bütçesine atıf yapıldı, 6. Filo göndermeleri yapıldı. Eylem yasağına rağmen küçük çaplı protestolar yaşandı. Büyükşehir Belediyesi’nin Çankaya’daki ağaç budama ve refüj vazo uygulaması bile “liderlerin göz zevki için” diye yorumlandı. Dezenformasyonla Mücadele Merkezi, iddiaları sürekli yalanlamak zorunda kaldı.

Fransa Cumhurbaşkanı Macron’un koşu rotası dedikodusu ise trajikomik bir hal aldı. Dikmen Vadisi’ndeki fıskiyelerin çalışması, “Macron koşacak” paylaşımlarını tetikledi; belediye “rutin yaz uygulaması” açıklamasıyla konuyu kapattı. Bu tür söylentiler, zirveye dair belirsizliğin ne kadar derin olduğunu gözler önüne seriyor.

Peki Ankara İçin Uzun Vadeli Ne Kalacak?

Her şeye rağmen başkentin kısa sürede yakaladığı altyapı kalitesi, soru işaretleriyle dolu. Bir vatandaş “Her sene gelsinler” esprisi yaparken, bir diğeri “Hastaneye gidemeyecek hale gelmek iyi değil” diyor. Bir Müslüman olarak utanç duyduğunu söyleyenler de var, “Ülkemiz gücünü göstersin” diyenler de. Zirvenin resmî maliyeti henüz açıklanmasa da muhalefet 12 milyar TL civarında harcama yapıldığını iddia ediyor.

1959’da Eisenhower’ı selamlayan “NATO Özgür Dünyanın temelidir” pankartından bugüne çok şey değişti. Şimdi Ankara, bir yandan küresel bir buluşmayı ağırlamanın gururunu, bir yandan da hazırlıkların yarattığı günlük aksamaları yaşıyor. Zirve sona erdiğinde asıl soru şu olacak: Yapılan yatırımlar kalıcı bir mirasa dönüşecek mi, yoksa konuklar gittikten sonra her şey eski haline mi dönecek?

---

Bu konudaki diğer içerikler: Siyaset haberleri